കുലപതിയുടെ ശരത്കാലം (Kulapathiyude Sarathkalam)

ഗബ്രിയേൽ ഗാർസിയ മാർക്വേസ് 1975-ൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച *ദി ഓട്ടം ഓഫ് ദി പേട്രിയാർക്ക്* ലോകസാഹിത്യത്തിലെ ഏറ്റവും ശക്തമായ രാഷ്ട്രീയ നോവലുകളിൽ ഒന്നാണ്. അളവറ്റ അധികാരത്തിൻ്റെ ഭ്രാന്തും, അത് ഒരു മനുഷ്യന് സമ്മാനിക്കുന്ന ഭയങ്കരമായ ഒറ്റപ്പെടലും ചർച്ച ചെയ്യുന്ന ഈ കൃതി മാർക്വേസിൻ്റെ ഏറ്റവും മികച്ച സാഹിത്യസൃഷ്ടിയായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. ഗബ്രിയേൽ ഗാർസിയ മാർകേസിൻ്റെ “ദി ഓട്ടം ഓഫ് ദി പേട്രിയാർക്ക്” എന്ന നോവലിൻ്റെ ഡിസി ബുക്സ് പുറത്തിറക്കിയ “കുലപതിയുടെ ശരത്കാലം” ലോകസാഹിത്യത്തിൽ തന്നെ വളരെ വേറിട്ടു നിൽക്കുന്ന പ്രധാനപ്പെട്ട ഒരു കൃതിയാണ്.

നൂറ്റാണ്ടുകളോളം ഒരു കരീബിയൻ രാജ്യം ഭരിച്ച ഒരു അജ്ഞാത ഏകാധിപതിയുടെ (Patriarch) തകർച്ചയാണ് ഈ നോവലിൻ്റെ പ്രധാന പ്രമേയം. കൊട്ടാരത്തിനുള്ളിൽ പശുക്കളും കഴുകന്മാരും വട്ടമിട്ടുപറക്കുന്ന സാഹചര്യത്തിൽ അയാളുടെ ജീർണ്ണിച്ച മൃതദേഹം കണ്ടെത്തുന്നതിലൂടെയാണ് കഥ ആരംഭിക്കുന്നത്. അവിടെനിന്ന് അയാളുടെ ഭ്രാന്തും ക്രൂരതയും നിറഞ്ഞ ഭരണകാലത്തിലേക്ക് നോവൽ വഴിമാറുന്നു. ജനങ്ങൾ നേരത്തെ ഉറങ്ങാൻ വേണ്ടി ക്ലോക്കിലെ സമയം മാറ്റാൻ ഉത്തരവിടുന്നതും, തൻ്റെ ആജ്ഞയനുസരിച്ചാണ് മഴ പെയ്യുന്നതെന്ന് വിശ്വസിക്കുന്നതുമായ ഒരു ഭരണാധികാരിയെയാണ് നാം ഇതിൽ കാണുന്നത്. രാജ്യത്തിൻ്റെ കടം വീട്ടാനായി കരീബിയൻ കടൽ മുഴുവനായി വിദേശികൾക്ക് വിൽക്കുന്നതുപോലുള്ള അതിശയോക്തി നിറഞ്ഞ സംഭവങ്ങൾ ഇതിലുണ്ട്. എന്നാൽ ഈ പരമാധികാരത്തിൻ്റെ കൊടുമുടിയിൽ നിൽക്കുമ്പോഴും സ്വന്തം അമ്മയെയും ഒരു വേശ്യയെയും അല്ലാതെ മറ്റാരെയും സ്നേഹിക്കാൻ അയാൾക്ക് കഴിയുന്നില്ല. സ്വന്തം ജനറലെയോ, ഭാര്യയെയോ, മക്കളെയോ പോലും വിശ്വസിക്കാൻ കഴിയാതെ കൊട്ടാരത്തിനുള്ളിൽ ഭയത്തോടെ കഴിയുന്ന ഒരു തടവുകാരനായി അയാൾ മാറുന്നു. അധികാരം ഒരാളെ എത്രത്തോളം ഉയരത്തിൽ എത്തിക്കുന്നുവോ, അത്രത്തോളം അയാൾ ഭയത്തിലും ഒറ്റപ്പെടലിലും വീണുപോകുന്നു എന്ന് ഈ നോവൽ വ്യക്തമാക്കുന്നു.

മാർക്വേസിൻ്റെ ഏറ്റവും സങ്കീർണ്ണവും പരീക്ഷണാത്മകവുമായ എഴുത്തുരീതിയാണ് ഈ പുസ്തകത്തിൻ്റെ പ്രധാന ആകർഷണം. പരമ്പരാഗത നോവലുകളിലെപ്പോലെ വ്യക്തമായ അധ്യായങ്ങളോ, സംഭാഷണങ്ങളോ, പൂർണ്ണവിരാമങ്ങളോ (Full stops) ഇതിൽ കാണാൻ കഴിയില്ല. പേജുകളോളം നീളുന്ന ഭീമാകാരമായ ഖണ്ഡികകളും വാക്യങ്ങളുമാണ് ഇതിലുള്ളത്. കഥാപാത്രങ്ങളുടെ ആന്തരിക ചിന്തകളിലൂടെ ഒഴുകിനീങ്ങുന്ന ‘സ്ട്രീം ഓഫ് കോൺഷ്യസ്നസ്’ (Stream of consciousness) രീതിയാണ് ഇതിൽ അവലംബിച്ചിരിക്കുന്നത്. ഒരു വാക്യത്തിനുള്ളിൽ തന്നെ കഥ പറയുന്ന ആളുടെ കാഴ്ചപ്പാട് പെട്ടെന്ന് മാറും; ജനക്കൂട്ടത്തിൻ്റെ കൂട്ടായ ശബ്ദത്തിൽ നിന്ന് ഏകാധിപതിയുടെ ചിന്തകളിലേക്കും, അവിടുന്ന് അയാളുടെ ഇരകളുടെ വിലാപങ്ങളിലേക്കും വായനക്കാരൻ അറിയാതെ കഥാകഥനം വഴിമാറുന്നു. ഏകാധിപത്യത്തിൻ്റെSuffocating (ശ്വാസം മുട്ടിക്കുന്ന) അന്തരീക്ഷം വായനക്കാരനിലേക്ക് എത്തിക്കാൻ ഈ ശൈലിക്ക് കഴിയുന്നുണ്ട്.

മാജിക്കൽ റിയലിസവും രാഷ്ട്രീയ യാഥാർത്ഥ്യങ്ങളും തമ്മിലുള്ള അവിശ്വസനീയമായ കൂടിച്ചേരലാണ് ഈ നോവലിൻ്റെ ഏറ്റവും വലിയ പ്രത്യേകത. ലാറ്റിൻ അമേരിക്കൻ ചരിത്രത്തിലെ യഥാർത്ഥ ഏകാധിപതികളുടെ (ഉദാഹരണത്തിന് വെനസ്വേലയിലെ ജുവാൻ വിസെൻ്റെ ഗോമസ്, സ്പെയിനിലെ ഫ്രാൻസിസ്കോ ഫ്രാങ്കോ) സ്വഭാവവിശേഷങ്ങൾ ചേർത്തുവെച്ചാണ് മാർക്വേസ് ഈ കേന്ദ്രകഥാപാത്രത്തെ സൃഷ്ടിച്ചത്. 100-നും 232-നും ഇടയിൽ വയസ്സുള്ള, മരണം പോലുമില്ലാത്ത ഒരു നിത്യഭരണാധികാരിയായാണ് അയാൾ ചിത്രീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്. തൻ്റെ ലോകപ്രശസ്ത കൃതിയായ *വൺ ഹണ്ട്രഡ് ഇയേഴ്സ് ഓഫ് സോളിറ്റ്യൂഡ്* എന്ന പുസ്തകത്തേക്കാൾ സാഹിത്യപരമായി തനിക്കേറ്റവും പ്രിയപ്പെട്ടതും മികച്ചതുമായ കൃതി ഇതാണെന്ന് മാർക്വേസ് തന്നെ പലവട്ടം സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.

ഈ പുസ്തകം എല്ലാത്തരം വായനക്കാർക്കും പെട്ടെന്ന് ആസ്വദിക്കാൻ കഴിഞ്ഞെന്ന് വരില്ല; ഇത് ഗൗരവമേറിയ സാഹിത്യം (Serious Literature) ഇഷ്ടപ്പെടുന്നവർക്ക് വേണ്ടിയുള്ളതാണ്. പേജുകളോളം നീളുന്ന വലിയ വാക്യങ്ങളുള്ളതുകൊണ്ട് തന്നെ, വരികൾക്കിടയിലൂടെ വളരെ സാവധാനത്തിലും ശ്രദ്ധയോടെയും വായിക്കാൻ തയ്യാറുള്ള ക്ഷമയുള്ള വായനക്കാർക്ക് മാത്രമേ ഇതിൻ്റെ പൂർണ്ണമായ ഭംഗി ആസ്വദിക്കാനാകൂ. ലോകചരിത്രത്തിലെ രാഷ്ട്രീയ ഘടനകളെക്കുറിച്ചും, അധികാരം ഒരു മനുഷ്യൻ്റെ മനസ്സിനെ എങ്ങനെ മാറ്റുന്നു എന്നതിനെക്കുറിച്ചും ആഴത്തിൽ മനസ്സിലാക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന രാഷ്ട്രീയ-ചരിത്ര തത്പരർക്കും ഈ പുസ്തകം വലിയൊരു വിരുന്നായിരിക്കും. ചുരുക്കത്തിൽ, ഭാഷയുടെയും ചിന്തകളുടെയും സങ്കീർണ്ണമായ ഒരു കുത്തൊഴുക്കിലേക്ക് ഇറങ്ങിച്ചെല്ലാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന ധീരരായ വായനക്കാർക്ക് വേണ്ടിയുള്ളതാണ് ഈ കൃതി.